Trzeci Najemny Oddział Piechoty Japońskiej

Trebusz

Trebusz – jest to średniowieczna broń miotająca z przeciwwagą, wykorzystująca zasadę dźwigni, miotająca pociskami stromotorowo1 ze znaczną celnością. Trebusz byłstosowany dość powszechnie i stąd ma w różnych językach różne miejscowe nazwy: trebuszet, trebuczet, trabutium, frondibola, perier, bleide, tribock, petraria itp.

Trebusz działał na zasadzie dźwigni. Siłę wyrzutu zapewniał balast, ciężar z kamieniami lub ołowiem, na stałe zamocowany na krótszym ramieniu. Odblokowany wraz z ramieniem opadał z przyspieszeniem ziemskim, powodując gwałtowny ruch obrotowy drugiego, dłuższego ramienia. Ramię to miało podczepioną elastyczną kieszonkę, zawierającą jeden lub kilka pocisków, uwalnianych na zasadzie siły odśrodkowej w chwili zahamowania ruchu dźwigni. Krótsze ramię machiny unoszono (przygotowywano do strzału) na zasadzie dźwigni, opuszczając dłuższe za pomocą wielokrążków.

W Japonii zamiast balastu w postaci kamieni używano siły mięśni, tzn. do krótszego ramienia były przymocowane liny, za które pociągali ludzi. Każdy z trebuszy posiadał załogę składającą się z 40 ludzi. Jako amunicji Japończycy najczęściej stosowali tzw. „chińskie śliwki” – były to średniowieczne szrapnele, które po wystrzeleniu eksplodowały nad głowami przeciwników zasypując ich gradem odłamków, rzadziej kamieni.

Japończycy spotkali się z trebuszem w VIIw., w Korei. Trebusz w Japonii pojawił się dopiero podczas inwazji mongolskiej na wyspy japońskie. Wojnę Nonbokucho można uznać za złoty wiek wykorzystania maszyn miotających w Kraju Kwitnącej Wiśni.

Kolejny odnotowany przypadek użycia trebusza znajdujemy podczas wojny Onin (1467 – 1476r.). Japończycy użyli kamieni jako amunicję, z pobliskiej rzeki, do obrony podczas oblężenia zamku Takigawa klanu Mori w 1552r. Był to jeden z nielicznych wyjątków. W Japonii długo jeszcze używano machin miotających po tym, jak zostały one odrzucone przez Chiny i Zachód. Ostatni raz trebusza użyto do obrony zamku podczas oblężenia Osaki w 1614r.

 

Źródło:

  • Samurai: The Code of the Warrior; Thomas Louis, Tommy Ito; 2008 by Sterling Publishing Co., Inc.
  • Siege weapons of the far east; 2001 by Ospray Publishing Ltd.

1Strzelanie stromotorowe - metoda prowadzenia ognia artyleryjskiego, w którym pocisk jest wystrzeliwany pod stromym kątem, ogień tego typu najczęściej prowadzi się z armato-haubic, haubic lub moździerzy. Ogniem tym niszczy się głównie schrony oraz skoncentrowane jednostki wroga.